Cengiz Han’a Küsen Bulut adlı eser “Gün Olur Asra Bedel” adlı romanın bir bölümü olması gerekirken, yazar roman yayınlanmadan önce bu bölümü çıkarmak zorunda kalmıştır. Cengiz Aytmatov bu romanında komünist rejimi ağır bir şekilde suçlamış ve rejimin kısa ıamanda yıkılacağının mesajlarını vermiştir. yazar diğer eserlerinde olduğu gibi “Cengiz Han’a Küsen Bulut” adlı romanında da efsane, masal ve mitIeri kullanmıştır. Bu eserde Cengiz Han’ın ününün altında saklanan basit insan psikolojisi de ortaya konmuştur.

Aytmatov eserlerinde halk ürünlerini kullanmasını şöyle açıklıyor: “Her yazar bir milletin çocuğudur ve o milletin hayatını anlatmak, eserlerini kendi milli gelenek ve törenlerini kaynak alarak zenginleştirmek zorundadır. Benim yaptığım önce bu, yani kendi milletimin hayatını ve geleneklerini anlatıyorum. Fakat orada kaldığınız takdirde bir yere varamazsınız. Edebiyatın, milli hayatı ve gelenekleri anlatmanın ötesinde de hedefleri vardır. Yazar ufkunu milli olanın ötesine doğru genişletmek ‘evrensel’ olana ulaşmak için gayret göstermek durumundadır.’

Aytmatov bu eserinde insanları baskı ile yöneten iki lideri – Cengiz Han ve Stalin- anlatır. Aslında iki liderin hüküm sürdükleri devirler arasında yüzyıllar vardır. Fakat Aytmatov : ” Totalitarizm her devirde aynıdır, bu bakımdan Cengiz Han’la Stalin arasında bir fark yoktur. Dikkat ederseniz, Cengiz Han’a Küsen Bulut efsanesi, özünde ‘evrensel’ bir boyut taşımaktadır.” diyerek aradan yüzyıllar geçmesine rağmen yaşanan iki ayrı olayı alarak evrensel bir mesaj çıkarmayı amaçlamıştır.

Her roman yazıldığı zamanın sosyal olaylarının bir yorumudur. Cengiz Han’a Küsen Bulut adlı roman geçmiş ve hal olmak üzere iki ayrı zamanda cereyan eder. Geçmiş zamanda Cengiz Han döneminde, hal’de ise Stalin döneminde birbirini seven insanların ülkenin devamının bedeli olarak nasıl feda edildikleri anlatılmaktadır. Abutalip rejimin yaşaması için kurban edilir, Erdene ve Togulan’ı ise Cengiz Han, iktidarının zayıf1ayacağı, kudretinin azalacağı, halkın küstahlaşacağı ve saygısızlığının artacağı korkusuyla öldürtür. Hem Stalin hem de Cengiz Han sırf hükümdarlıklarını sürdürebilmek için masum insanları öldürtürler. Arada yüzyıllarca fark olsa da zalimler ve onların yaptığı zulümler devam etmektedir. Ama her iki hükümdar da aynı akıbete uğrarlar ve Cengiz Han’m kurmak için uğruna binlerce insanın kanını döktüğü imparatorluk gibi Stalin’in başında olduğu Sovyetler Birliği de yok olmaya mahkumdur. Nitekim öyle de olmuştur.

Yazar hemen hemen bütün eserlerinde mekan olarak Kazak-Kırgızların yaşadığı Orta-Asya’yı kullanmıştır. Bu romandaki asıl mekan, yine Orta-Asya’daki Sarı- Özek bozkırıdır. Geçmiş ve hal’deki mekan aynıdır. Gün Olur Asra Bedel adlı romanındaki “Mankurt” efsanesi ve “Rayınanlı Ağa ” hikayesinde olduğu gibi”Sarı- Özek Kurbanları” adlı efsane de Sarı- Özek bozkırında geçmiştir.

KAYNAKÇA:

  • Abduldacan Akmataliyev ,”Cengiz Han’ın Beyaz Bulutu- Redaktöründen” ( çev. : Sebahat Yılmaz) Kardaş Edebiyatlar der., Sayı: 35, Nisan- Mayıs, Erzurum 1996, s. 9.
  • Cengiz Aytmatov, “Turan Ülkesinin Büyük Yazarı Cengiz Aytmatov Anlatıyor – UikuMilli Olanın Ötesine Genişletmek” ( Mülakat: Beşir Ayvazoğlu) Türkiye gzt., 12 Mayıs1992.
  • Cengiz Aytmatov, “Bulut Cengiz Han’a Niçin Küslü?” (Mülakat: Beşir Ayvazoğlu)Türkiye gzt., 13 Mayıs 1992.
  • Ali İhsan Kolcu, Milli Romantizm Açısından Cengiz Aytmatov, Ötüken yay., İstanbul1997, s.24 ı.
6
like
0
love
0
haha
0
wow
0
sad
0
angry
5 Yorum konuları
0 Konu cevapları
0 İzleyiciler
 
En çok tepki verilen yorum
En yeni yorumlar
5 Yorum yazarları
The QreyoTriskacocusalla gitsinmustafahayal Son yorum yazarları
  Abone ol  
En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Bildir
The Qreyo
Üye

Bir Aytmatov eseri hakkında yazılmış şeylerle karşılamak inanılmaz mutlu ediyor. Herkesin bilmesi ve okuması gereken bir yazar.

Triskacocu
Yazar

Cengiz aytmatov çok büyük yazar

salla gitsin
Üye

toprak ana gibi bir çok eserini okudum bunuda okumak nasip olur işallah

mustafa

Çok güzel bir kitap tavsiye ederim.Zaten Aytmatovun hangi kitabı kötü ki.

hayal
Üye

aytmatov’un bir çok esrini okudum ve özellikle üst üste okuyunca kırgız kültürünü iyice benimsiyorsunuz.Hem verdiği mesajlar hemde kültürünü yansıtma konusunda çok başarılı eserlerdir.