Bildiğiniz üzere üç boyutlu bir gerçeklikte yaşıyoruz. Bu nedenle dört boyutlu bir gerçekliğin nasıl olabileceğini hayal etmek oldukça zordur. Ancak bu zorluk fizikçileri dört boyutlu gerçekliği anlamaya çalışmaktan alıkoymuyor. Nature dergisinde, dördüncü boyutun var olma ihtimaline dair bir çift yeni araştırma makaleleri yayınlandı. Anlamak çok zor olsa da, bilim insanları bir şeyler keşfetmiş gibi gözüküyor.

Dördüncü boyutu tespit etmeye yönelik iki farklı deneysel yaklaşıma odaklanan makalelerde benzer sonuçlara varıldı. Deneylerin neyi kanıtlamaya çalıştığına odaklanmadan önce araştırma ekibinin tam olarak neyi aradığını üstünkörü de olsa bilmeniz gerekiyor. Sıkı tutunun, işler garipleşiyor.

Okulda sıkıldığınızda defterinizi karalarken yaptığınız üç boyutlu bir küp düşünün. Küpün her bir çizgisi bir boyutu ifade ediyor. Tek boyuttayken çizgi üzerinde ileri ve geri gidebilirsiniz. Çizgi bir köşeye ulaşıp ikinci bir çizgiye bağlandığında ikinci boyut ortaya çıkıyor. Şimdi ileri, geri, aşağı ve yukarı gidebiliyorsunuz. An itibariyle tek boyutlu dünyaya göre daha özgür hareket edebiliyorsunuz. Bu çizgi ona dik olan başka bir köşeye ulaştığında üç boyutlu uzaysal düzleme hoş geldiniz. Artık bu boyutta nesnelerin derinliği, hacimleri var.

Dünyamız üç mekânsal boyuta sahip bir düzlemde bulunuyor. Dördüncü olarak zaman boyutu olsa da zaman görebildiğimiz, hacmi olan bir şey değil. Söz konusu makalelerde değinilen çalışmaların aradığı şey, dördüncü mekânsal boyutun üç boyutlu dünya üzerinde tespit edilebilen etkileri. Dördüncü boyutun neye benzediğini ya da nasıl bir gerçeklik sunacağını bilmiyoruz, ama üç boyutlu gerçekliğin arkasında gizlenmiş bir şekilde mevcutsa, bilim dördüncü boyutu da bulacaktır.

Deneylerden birinde bilim insanları, kenarları arasında ileri ve geri ışık seken özel üretilmiş bir camdan geçirilen hafif parçacıkların davranışlarını incelediler. Fiziksel girişle ortaya çıkan elektrik yükünün etkilerini simüle ederek ışığın davranışı gözlemlendi. Işıkta yalnızca arka planda yer alan bir dördüncü boyutun varlığıyla mümkün olabilecek düzensizlikler araştırıldı.

Diğer deneyde, lazerden yapılmış bir ızgara üzerinde yerleştirilen süper soğutulmuş atomlar kullanıldı. Bilim insanlarının şarj pompası dediği bu kurulumda bilim insanları elektrik akımında atomların nasıl tepki verdiğini izlediler.

Her iki deney de dördüncü bir boyutun, her ne kadar görmesek ve hissetmesek de etrafımızda var olduğunu öne süren sonuçlar verdi. Bilim henüz bu gizemli boyuta dokunabilecek kadar yakın değil, ancak orada bir yerlerde böyle bir boyutun var olduğunu bilmek de dördüncü boyutu somut olarak çizebilmemiz yolunda önemli bir adımdır.

Konuyla ilgili Interstellar filmini izleyebilirsiniz.

Kaynak

15
like
3
love
0
haha
2
wow
0
sad
0
angry
20 Yorum konuları
0 Konu cevapları
0 İzleyiciler
 
En çok tepki verilen yorum
En yeni yorumlar
19 Yorum yazarları
Ice coldHüseyin çetinMaydoganReha Karakayayellowred Son yorum yazarları
  Abone ol  
En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Bildir
Aycan
Yazar

İnterstellar filmi gerçekten inanılmazdı hala izlemeyen varsa kesinlikle öneririm. Aslında anlatanın anlatma şekline göre zor anlaşılabilecek bir konuyu oldukça basitçe açıklamışsın bizlere çok da güzel olmuş. Emeğine sağlık 🙂

sila
Yazar

Çok ilginç gerçekten. Görsel zekamız ve beynimiz üç boyuta göre şekillenmiş neticede. İki küp birbirinin içinden geçiyormuş gibi görselleştirmeler mevcut ama yüzey dört boyutlu evrende eğilmiyor, uzayıp kısalmıyor. Paylaşım için teşekkürler.

Ice cold
Üye

Bilim ne kadar gelişsede her zaman bilmedigimiz cok sey olacak

Hüseyin Çetin
Üye

İnterstaller

Maydogan
Üye

Kimbilir ortaya konmayan daha neler var