Dillerin geçirdikleri değişim ve evreler milletlerin tarihi ile yakından ilişkilidir. Diller arası etkileşimler tarihin her döneminde olmuştur. Tarih boyunca toplumlar diğer milletlerle ticaret, siyaset, kültür ve sanat alanlarında ilişkiler kurmuşlardır. Bu ilişkilerin tabii bir yansıması olarak bütün diller ihtiyaç duydukları kelimeleri başka dillerden çeşitli oranlarda ödünç aldıkları gibi bazen de bir dilin bir millet tarafından tamamen kullanıldığı da olmuştur.

Bir dile başka bir dilden girmiş ve o dilde benimsenmiş olan kelime alıntı kelime (loan word) olarak adlandırılır. (Korkmaz, 2003; 16) Başka dillerden kelime alıntılanması, dilde kelime yetersizliğinden olduğu gibi,kültürel, dini etkilerle de olabilir.

Çok geniş bir coğrafyada konuşulan Türk dilinin söz varlığı, tarih boyunca mensup olduğu ve temas ettiği uygarlıklarla ilişkilerine göre ciddi değişimler göstermiştir. Türk dilinin bilinen ilk yazılı metinleri olan Köktürk yazıtlarında yabancı kökenli kelimelerin miktarının, Çince kökenli olduğu ileri sürülen birkaç kelime dışında az olduğu görülür. Türklerin, Budizm ve Maniheizm’i kabul etmelerinden sonra dile dini terimler girmeye başlamıştır.

Türklerin 10. yüzyıldan sonra İslam dinini kabul etmelerinin ardından Türkçeye Arapça ve Farsçadan, önce dini terimler girmeye başlamış; sonraki yüzyıllarda da dilde karşılığı bulunan kelimelerin de ödünç alındığı olmuştur:Od→Ateş, ak→beyaz, kara→siyah, sü→asker, kök→sema gibi.

Batı Türkçesinin başlangıç döneminde yabancı kelimelerin miktarı azken; Osmanlı Türkçesi döneminde gittikçe artan yoğunlukta Arapça ve Farsça kelimeler dilimize girmiştir. Osmanlı döneminde kelimelerin yanı sırabu dillerin bazı şekil özellikleri de Türkçeyi etkilemiştir. Tanzimat döneminde yeni kavramlara önerilen kelimeler, Arapça ve Farsça köklerden yararlanılarak yapılmıştır. Örnek: mefkûre vs.

Tanzimatla birlikte Batı medeniyeti ile temasın başlamasının ardından Fransızca ve İtalyancadan çok sayıda kelime alınmıştır. Cumhuriyetle birlikte yapılan reformlarla Batının kültür ve medeniyetinin benimsenmesi sonucu dilimiz bundan büyük oranda etkilenmiş ve başta Fransızca olmak üzere Avrupa dillerinden çok sayıda kelime girmeye başlamıştır.

Latin harflerinin kabulünden sonra Türkçeye Batı kökenli kelimelerin girişi hızlanmıştır. (Ertem, 1991; 340)

Cumhuriyet döneminde özellikle son yıllarda hızla yaygınlaşan yabancı dille eğitim de Batı dillerinden dilimize kelime girişini hızlandırmıştır.Bu dönemde başta İngilizce olmak üzere Batı kökenli kelimelerin özgün imlası ile dilde yer alması büyük sorun olmuştur: show, center,, quiz, check,vb. Sezgin 2004’de 1872-1999 yılları arasında Batı kaynaklı kelimelerin dilimize girişini incelediği çalışmasında, Cumhuriyetle birlikte bu sürecin hızlandığını tespit etmiştir.

Bununla birlikte Türkçe tarih boyunca başka dillerden kelime aldığı gibi, bir çok dile de kelime vermiştir.

Ergenç ve Uzun’un Türk Dil Kurumu’nca 1945,1955, 1959, 1966,1969, 1974, 1983, 1988 yıllarında yayımlanan Türkçe Sözlük’lerdeki madde başı değişimleri içerik ve sayı olarak inceledikleri makalede araştırmanın sonucuna ilişkin; “Köken açısından çok ilginç bir görünüm ortaya çıkmış, tüm baskılar dikkate alındığında, yabancı kökenden gelen sözcükler, sayıca yerlilerden az olmasına karşın sözlüklerde onlardan daha fazla tutunma sağlamışlardır. Türkçe Sözlük’lerde yabancılaşma oranı Türkçeleşme oranından fazla olmuştur” yargısı yer almaktadır. (Ergenç, Uzun, 1993;138)

Dil devrimi ile başlayan süreçte Doğu kökenli kelimelerin söz varlığımızdaki yeri azalırken; Batı kökenli kelimelerin dilimize girişi de hızlanmıştır.

4
like
3
love
0
haha
0
wow
1
sad
0
angry
5 Yorum konuları
0 Konu cevapları
0 İzleyiciler
 
En çok tepki verilen yorum
En yeni yorumlar
5 Yorum yazarları
Murat SiyliUğur karamanÇalı KuşuHadiOrdanhalidbinvelid Son yorum yazarları
  Abone ol  
En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Bildir
Murat Siyli
Yazar

Dilimiz Türkçe yıl düzgün konusmaliyiz

Uğur karaman
Üye

Türkçe dil önemlidir.

Çalı Kuşu
Yazar

Bu durumun ne derece ileri seviyeye ulaştığını konuşmalarımızla okumak ne yazık ki çok üzücü. Özümüze sahip çıkabilmek hem yazınsal içeriklerimizde hem de konuşmalarımızda gereken hassasiyeti gösterebilmek temennisiyle. Emeğinize sağlık efendim

HadiOrdan
Üye

dilimize sahip çıkalım ki benliğimiizi kaybetmeyelim

halidbinvelid
Üye

Dilimizi güzel kullanalım ona sahip çıkalım